Uroczystość 100 –lecia szkoły w Maruszynie Dolnej

Dzień ten jest szczególnie ważny dla nas wszystkich, gdyż przypomina nam wielką dumę mieszkańców Maruszyny Dolnej, powstałą  100 lat temu szkołę. Nie było w interesie zaborców budowanie szkół i kształcenie polskich dzieci.  Polacy wiedzieli, że nauka jest wielkim skarbem, że  da im pewność siebie i poprowadzi do zwycięstwa, toteż  z własnej inicjatywy wynajmowali pomieszczenia u gospodarzy i zakładali szkoły. Podobnie było w Maruszynie. W 1885 roku  powstała szkoła w Maruszynie w wynajętym budynku u Jana Wilkusa, a potem u Jana Bartoszka. Do tej szkoły uczęszczały dzieci z całej Maruszyny. Na początku XX wieku mieszkańcy dolnej części Maruszyny czynili starania, aby tam powstała druga szkoła, gdyż do istniejącej dzieci musiały pokonywać dużą odległość. Udało się uruchomić szkołę w dolnej części Maruszyny we wrześniu 1908 roku w wynajętych pomieszczeniach „U Babiarza”, a następnie przeniesiono ją do starej karczmy, która była własnością gminy. W zapisach kronikarskich nauczyciele wspominają o bardzo trudnych warunkach nauki  w tych pomieszczeniach, gdyż  było tam  ciasno i zimno. Dzieci mimo tych trudności chętnie przychodziły do szkoły.

Z inicjatywy ówczesnego Wójta Maruszyny Piotra Staszla zakupiono plac pod obecnie istniejący budynek szkolny. Budowa się przedłużyła ze względu na wybuch I wojny światowej, toteż budynek zwany „domem ludowym” oddano do użytku w 1921 roku. Od tego czasu budynek był trzykrotnie rozbudowywany, w tym dwukrotnie z inicjatywy mieszkańców.

Szkoła to nie budynek, ale społeczność szkolna, codziennie wypełniająca go po brzegi, to uczniowie, nauczyciele i wspierający szkołę rodzice. Młodzi ludzie - uczniowie tej szkoły to nasza przyszłość. W tej szkole zdobywają wiedzę i doświadczenie. Cieszy fakt, że uczniowie tej szkoły uzyskują dobre wyniki na sprawdzianach i egzaminach, uczą się   w szkołach średnich, a także studiują. Kultywują tradycje swoich przodków, poznają historię i dokumentują jej dorobek. W naszej stuletniej szkole uczą się dzieci pochodzenia polskiego i romskiego. Wspólnie budują jej wizerunek w środowisku. Promują swoją kulturę przez pracę w zespołach. Zespół romski świadczy o  naszej szkole w całym województwie. Mówiąc o uczniach tej szkoły mam na myśli również absolwentów, którzy z sentymentem wspominają lata szkolne. Wielu z nich dzieli się swoimi wspomnieniami w wydanej publikacji z okazji stulecia szkoły.

Nie byłoby jednak prawdziwej szkoły bez nauczycieli, tworzących odpowiednią atmosferę, „prawdziwie szlachetnych, zdolnych do niepłatnej miłości ojczyzny” jak to określił Stanisław Staszic. To Wy nauczyciele uczycie tych, młodych ludzi rozwiązywać małe i duże problemy, to Wy wspieracie rodziców w wychowaniu ich dzieci.  Jan Paweł II powiedział: „Człowiek jest wielki nie przez to, co posiada, lecz przez to kim jest, nie przez to, co ma, lecz przez to, czym dzieli się z innymi. Wy jesteście nauczycielami z powołania, nie liczycie czasu, nie szczędzicie sił, dajecie  z siebie wszystko, aby zaszczepić w  tych młodych ludziach dobro.

Wielka troska rodziców o warunki do nauki dla swoich dzieci oraz ich wkład pracy w rozbudowę szkoły  dał wymierne efekty. Dziś szkoła ma dobre warunki do nauki, odpowiednie wyposażenie,   ekologiczne ogrzewanie i budującą się salę gimnastyczną. Rodzice z tego obwodu szkolnego zawsze dawali dobre świadectwo mówią   o tym wypowiedzi dyrektorów szkół zapisane w kronikach i w naszej publikacji.  Pani Regiecówna (1914-1933) tak wspomina ludność Maruszyny Dolnej: „ Lud nadzwyczaj ofiarny i zdający sobie sprawę, co to znaczy oświata, dzieci posyłają regularnie do szkoły, gdyż zależy im na wychowaniu, co uwidacznia się na każdym kroku, spokój, nie ma żadnych wykroczeń, bijatyk i pijaństwa, dają rękojmię, że są prawdziwymi Polakami i mogą służyć za wzór i chlubę dla innych miejscowości”. 

Żadna szkoła nie może funkcjonować właściwie jeśli jest źle zarządzana. Ta szkoła  miała szczęście do dobrych, zaradnych dyrektorów. Skąd to wiem? Wiele wyczytałam w kronikach i wspomnieniach absolwentów, a tak naprawdę dużo pamiętam. Całe swoje życie szkole w Maruszynie Dolnej poświęciła nieżyjąca  pani Zofia Górkiewicz. Uczcijmy jej pamięć minutą ciszy. Dziękuję wszystkim dyrektorom tej szkoły  za to, że dziś możemy obchodzić jej stulecie.

Często słyszymy, że „Wszelka władza pochodzi od Boga”, ja wiem na pewno, że  ta władza, która troszczy się o warunki pracy szkół oraz ta, która wspomaga  szkoły w kształceniu  od Boga pochodzi.

„Narody, które tracą pamięć tracą życie”,  ta znana wszystkim maksyma przyświecała autorom publikacji „100 lat szkoły w Maruszynie Dolnej”. Dziękuję współautorom publikacji: uczniom, nauczycielom, rodzicom i absolwentom szkoły.

Szczególnie dziękuję za słowo wstępne oraz za współfinansowanie wydawnictwa Panu mgr inż. Stanisławowi Ślimakowi – wieloletniemu wójtowi Gminy Szaflary.

Zdaję sobie sprawę z niedoskonałości publikacji i wierzę, że w ciągu rocznych obchodów 100 – lecia szkoły na ręce p. dyr. J. Królczyka wpłynie na piśmie wiele wspomnień i uda się wydać uzupełnienie do niniejszej publikacji.

Kończąc dziękuję wszystkim za przybycie na dzisiejszą uroczystość. Miło Was tu widzieć. „Są miejsca, czasy i ludzie, których się nie zapomina”. Dla mnie tym wszystkim jest szkoła i społeczność szkolna w Maruszynie Dolnej. Serdecznie dziękuję organizatorom tej uroczystości za wielki wysiłek włożony w jej przygotowanie. Życzę następnych owocnych 100 lat całej społeczności szkolnej z panem Janem  Królczykiem na czele.